Schaduwtuin: ideale planten en tips
Een noordgerichte schaduwtuin schrikt vaak huizenzoekers af, maar dit is onterecht. Met een slimme indeling kun je van je schaduwtuin een sfeervolle, functionele en klimaatbewuste ruimte maken. Eeuwen van evolutie maakte schaduwplanten sterk. Ze groeien gezond met slechts een minimum aan licht en hebben daarvoor intens groene bladeren. Ook hun bloemen evolueerden mee. Ze gaan voor opvallende kleuren en erg vaak een hemels parfum. Bijzonderheden waar jij in je tuin voordeel mee doet.
Rode elfenbloem (Epimedium rubrum)
Mooi rood in de border
Epimedium rubrum houdt zich laag tegen de grond, geeft onkruid geen kans en bloeit met rode bloempjes die lijken te zweven boven rood aangelopen bladeren. Laat een veldje aansluiten tegen het terras en plant er een of enkele solitaire vaste planten of struiken in. De combinatie is bijzonder!
Knippen voor kleur
Zonder dat je ook maar wat moet doen kleurt de plant je tuin mooi. Vind je fris rood blad echt de max, knip dan in maart alle oud blad weg.
Elfenbloem 'liever lui' (Epimedium)
Leliegras (Liriope muscari)
Gras met bloempjes
Liriope ziet eruit als gras en bloeit vanaf de zomer met paarse bloempjes die doen denken aan blauwe druifjes. Het is geen van beiden, maar wel ‘leliegras’, een vaste plant. Ze kan jarenlang op dezelfde plek blijven en wordt alleen maar sterker en mooier.
Geen meststof!
Knip tegen de winter uitgebloeide bloemstengels weg. Geef Liriope nooit meststof; ze vormt dan vooral blad en minder tot geen bloemen.
Ranonkelstruik (Kerria japonica)
Groen als basis
Ranonkelstruik en vooral de dubbelbloemige ranonkelstruik (Kerria japonica ‘Pleniflora’) is een frisse verschijning in de tuin. Zijn twijgen zijn groen en schieten dicht tegen elkaar omhoog uit de grond. Vanaf het vroege voorjaar dragen ze frisgroene bladeren en felgele bloemen. In het najaar kleuren de bladeren geelrood. Ze vallen af na de eerste vorst en laten weer alle aandacht gaan naar de groene twijgen.
Snelle vullers
Hou de plant jong door elk jaar, einde mei – begin juni, zowat een derde van de takken, laag tegen de grond weg te knippen. De opengekomen plaats wordt nog hetzelfde jaar ingenomen door nieuwe scheuten.
Ook in huis
Kerriatakken halen het voorjaar in huis. Combineer vanaf januari met een bosje tulpen. Merk hoe niet alleen de groene takken, maar ook de frisgroene blaadjes de tulpen extra waarde geven. Ook bloeiende kerriatakken doen het prima in een vaas.
Ranonkelstruik (Kerria japonica)
Sarcococca hookeriana var. Humilis
Pure parfum
Sarcococca heet in het Nederlands vleesbes of zoete buxus; namen die haar geen eer aandoen. Het is namelijk een heuse parfumplant! Op het moment dat andere planten in winterrust zijn, van december tot maart, bloeit zij met minuscule witte bloempjes die de ganse tuin vullen met zoet parfum. Knip gerust takjes af om de geur in huis te halen!
Jaarrond sterk
Sarcococca is wintergroen en wordt amper 50 cm hoog. Het plantje vertakt zich spontaan tot een goed compacte vorm en staat sterk op eigen takken. Snoeien en steunen is niet nodig.
Sarcococca hookeriana
Krentenboompje (Amelanchier lamarckii)
Mooi in alle seizoenen
Een krentenboompje bloeit al vroeg in het voorjaar met een massa kleine witte bloempjes. Ze komen tevoorschijn net voor of samen met jong roodbruin blad en vallen daardoor eens zo goed op. In de zomer volgen bessen die je effectief als zoete krentjes kunt gebruiken en graag door vogels worden gegeten. In de herfst kleuren de bladeren brons en rood.
Mooi alleen
Een krentenboompje dat solitair staat, groeit mooi evenwichtig uit. Zijn stammen en takken gaan mooi alle kanten uit en tonen het beste van bloemen, blaadjes en takken. Licht ’s avonds de plant op met een spot en je hebt een levend kunstwerk in de tuin.
Beeldhouw je plant
Hoewel zelden nodig, kan je vorm en structuur van het krentenboompje bijsturen. Snoei zo snel mogelijk na de bloei. De plant gaat dan verder vertakken, vormt meer nieuw hout en bloeit het volgende jaar nog rijker. Maskeren laag zittende takken het mooie stammenspel, knip die dan gelijk wanneer in het jaar weg.
Tips voor een geslaagde schaduwtuin
Deel je tuin in functie van de zon
Een noordgerichte tuin heeft voornamelijk schaduw, maar dit kan juist een voordeel zijn. In de zomer blijft je tuin aangenaam koel dankzij de schaduwplekken. Afhankelijk van de grootte en diepte van je tuin, kun je achterin nog avondzon krijgen van mei tot oktober. Laat een tuinontwerper je helpen om de indeling van je tuin optimaal af te stemmen op de zoninval.
Kies slim de plaats van je terras
Voor een terras in de schaduw kun je een natuurlijke schaduwplek kiezen. Let hierbij wel op het materiaal voor de bestrating, want groene aanslag komt sneller voor in schaduwrijke tuinen. Wil je liever wat meer zon, plaats je terras dan achterin de tuin waar je vaak nog avondzon hebt. Gebruik beplanting om je terras af te bakenen en vermijd hoge schuttingen of bomen die de zon blokkeren.
Ga voor lage beplanting
Gras groeit moeilijk in een noordgerichte tuin, maar er zijn veel leuke alternatieven zoals bodembedekkers en schaduwplanten. Lage beplanting laat meer zonlicht binnen en een tuinaannemer kan je helpen met een beplantingsplan dat past bij jouw tuin. Bladplanten gedijen goed in de schaduw en kunnen voor kleur en variatie zorgen. Denk aan rododendrons, leliegras en krentenboompjes.
Verminder verharding voor een sponstuin
In een noordgerichte tuin kunnen bepaalde steensoorten sneller mos aantrekken. Kies daarom je bestrating slim of ga voor minder verharding met een sponstuin. Een sponstuin neemt water op, houdt het vast en geeft het terug aan de omgeving wanneer nodig. Volg de vier basisregels voor een duurzame sponstuin: onthard zoveel mogelijk, laat de bodem ademen, voeg meer groen toe en leg een buienborder of wadi aan. Een tuinaannemer kan je hierbij helpen.